Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Μύθοι. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Μύθοι. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Σάββατο 2 Νοεμβρίου 2013

Ούφ! κριτική απο παντού

Είναι κάποιες ιστορίες που δεν σου κάθονται καλά, δεν είναι πιστευτές. Όμως όταν μια ιστορία την αφηγείται κάποιος με τρόπο ιδιαίτερο, και κλείνει μέσα της ένα δυνατό μήνυμα, γίνεται συναρπαστική, όπως εκείνες οι ιστορίες του Νασρεντίν Χότζα που επιστρέφει ξανά και ξανά στα λόγια των αφηγητών και μπαινοβγαίνει στα παραμύθια της Μέσης Ανατολής, αλλοτε ως ένας τρελλός, άλλοτε ως ένας σοφός άνθρωπος. Με πολύ απλό τρόπο, ο Χότζα, μας λέει πάντα τα πιο σοφά πράγματα. Βρίσκεται κι εκείνος στη δύσκολη θέση να δέχεται συνέχεια έντονη κριτική απο όλους. Τί να κάνει; Πώς να το αντιμετωπίσει;
Κυκλοφόρησε απο την Odile Weulersse με τη μαγευτική εικονογράφηση της Rebecca Dautremer μια ιστορία όπου ο Νασρεντίν είναι ένα νεαρό αγόρι που θέλει να έχει τους πάντες ευχαριστημένους, όμως κάτι τέτοιο δεν είναι καθόλου εύκολο. Ισως είναι κι αδύνατο. Μια μέρα περπατούν με τον πατέρα του στο παζάρι, ο πατέρας πάνω στο γάιδαρο, ο Νασρεντίν πεζός, ή ανάποδα, ή και οι δυο μαζί επάνω στο γάιδαρο. Όπως και να περπατούν βρίσκεται κάποιος να σχολιάσει. Κάποιος που επικρίνει. Στη μια περίπτωση οτι ο Νασρεντίν άφησε το γέροντα πατέρα του να περπατά για να πηγαίνει ξεκούραστος, στην άλλη περίπτωση, οτι ο πατέρας παραγέρασε και δεν μπορεί πια να κυκλοφορήσει και ο γιος τον σέρνει στο παζάρι, στην τρίτη περίπτωση οτι αυτοί οι δυο θα το πεθάνουν το ζωντανό αφού δεν μπορεί να τους σηκώνει αγόγγυστα και τους δύο!
Με ατάραχη ευγένεια, αντιμετωπίζει τα σχόλια ο πατέρας του, ο Μουσταφά. Ωστόσο ο Νασρεντίν πάντοτε αναζητά τρόπους για να αμυνθεί, να αποφύγει την κριτική των άλλων. Η στωικότητα του πατέρα του τον κάνει σιγά σιγά σοφό. Τελικά το αγορι συνειδητοποιεί οτι δεν μπορεί να τους ευχαριστήσει όλους. "Είναι στο χέρι σου να αποφασίσεις εάν αυτό που ακούς έχει μέσα του μια σοφία, ή είναι μόνον μια ανόητη και παρατήρηση που απλώς σε πληγώνει ανεπανόρθωτα" καταλήγει.

Τρίτη 23 Φεβρουαρίου 2010

Ο πονηρός Σίσυφος

Κάποιος μου θύμισε την ιστορία του πονηρού Σίσυφου. Κάθε πρωί λοιπόν, αυτός ο μυθικός βασιλιάς της Κορίνθου, πήγαινε σ’ ένα ψηλό βράχο, στον Ακροκόρινθο, και από εκεί αγνάντευε πέρα μακριά με το αετίσιο του μάτι, από το οποίο τίποτα δεν ξέφευγε. Γνώριζε μυστικά όχι μόνο των ανθρώπων, αλλά και των θεών.

Μια μέρα ο ποταμός Ασωπός, τον παρακάλεσε να του αποκαλύψει αν γνώριζε κάτι για την αρπαγή της κόρης του, Αίγινας. Τον ικέτεψε και γι αυτό του προσέφερε μια αστείρευτη πηγή νερού, για να χορταίνει τη δίψα του στο ψηλό βουνό. Τότε ο Σίσυφος, ξεχνώντας τους ενδοιασμούς που είχε, του αποκάλυψε ότι την Αίγινα την είχε αρπάξει ο Δίας.

Ο Δίας, όμως, οργίστηκε και του έστειλε το Θάνατο, τον οποίο όμως ο πονηρός Σίσυφος, κατάφερε να δέσει με χοντρές και σιδερένιες αλυσίδες στα Τάρταρα. Από τη μέρα εκείνη μέχρι και την ημέρα της αποδέσμευσής του από το θεό Άρη, λέγεται ότι κανένας στη γη δεν πέθαινε, με αποτέλεσμα να υπάρχουν προβλήματα υπερπληθυσμού, αλλά και έλλειψης ανανέωσης, με αποτέλεσμα να δημιουργηθεί μια κατάσταση τόσο περίεργη, που ακόμη και φρικτά σακατεμένοι άνθρωποι και ζώα περιφέρονταν παντού σαν να μη συνέβαινε τίποτα. Τότε, ο Άρης, ο μόνος από τους θεούς που είχε φιλικές σχέσεις με το Θάνατο, αποφάσισε να δώσει ένα τέρμα σε αυτή την κατάσταση.

Όταν ο Σίσυφος οδηγήθηκε από τον Άρη με τη βία στον Άδη, του ζήτησε μια τελευταία χάρη, την οποία ο ανύποπτος Θάνατος του επέτρεψε: να αποχαιρετίσει τη γυναίκα του. Στην πραγματικότητα, όμως, είχε το σχέδιο του ο Σίσυφος. Ζήτησε λοιπόν απ’ την Περσεφόνη, να αφήσει άταφο το σώμα του .

Αργότερα, επιχειρηματολογώντας ότι ήταν άταφος και θα έπρεπε να ταφεί, ζήτησε να μπορέσει να επιστρέψει στον πάνω κόσμο, δήθεν για να τιμωρήσει τη γυναίκα του, που δεν του είχε αποδώσει τις απαιτούμενες τιμές.
Όταν λοιπόν παρουσιάσθηκε μπροστά στην Περσεφόνη, της έδωσε υπόσχεση ότι θα επέστρεφε αμέσως πίσω, γι’ αυτό κι εκείνη, και του επέτρεψε τη φυγή για τρεις μόνο μέρες. Όμως, ο Σίσυφος ξεγέλασε και την Περσεφόνη, αρνούμενος να επιστρέψει . Τελικά, όταν σκοτώθηκε σε μάχη με τον Θησέα, καταδικάστηκε στο ατέρμονο βασανιστήριο να σπρώχνει μια τεράστια πέτρα σε ένα πανύψηλο βουνό και, μόλις έφτανε την κορυφή του, αυτή να γλιστρά και να πέφτει, έχοντας ως συνεπακόλουθο ο Σίσυφος να αναγκάζεται να επαναλαμβάνει από την αρχή τη δοκιμασία, ξανά και ξανά... αιώνια ...

Μαζί με τον Τάνταλο, θεωρούνται ως οι πιο τιμωρημένοι νεκροί στον Άδη. Την τιμωρία τους την επέβαλαν οι Κριτές των Νεκρών. Ομολογουμένως, πολύ παράξενη ιστορία ...

Εγκλημάτισε ο Σίσυφος μόνο και που σκέφθηκε να αντισταθεί στο Θάνατο. Κατόρθωσε να τον νικήσει και να ανατρέψει τη φυσική τάξη. Κατάφερε να κάνει πραγματικότητα ένα από τα πιο ουτοπικά όνειρα ολόκληρης της ανθρωπότητας, χωρίς όμως να σκέφτεται τις συνέπειες της πράξης του.


Ίσως στο μέλλον να είναι εφικτό αυτό, χωρίς όμως αρνητικά αποτελέσματα. Προς το παρόν, δεν ισχύει. Οι ανατροπές οι μεγάλες, στις μέρες μας κοστίζουν. Γι αυτό και τις φοβούνται όλοι, κι ας τις ευαγγελίζονται.....

Παρασκευή 8 Ιανουαρίου 2010

Μήλα χρυσά, κόκκινα και πράσινα


Μια φορά κι έναν καιρό ένας Πρίγκιπας, ωραίος σαν τον ήλιο, ζούσε σε μια εύφορη χώρα. Όλοι τον λάτρευαν , όμως αυτός ήταν πολύ δυστυχισμένος, γιατί μια κακιά μάγισσα του είχε δώσει κατάρα βαριά. Τον είχε καταδικάσει να γυρνάει εδώ κι εκεί και να αναζητεί την ευτυχία του –άκου τώρα η πονήρω- μέσα σε ένα χρυσό μήλο!

Ετσι λοιπόν βάλθηκε κι αυτός να ψάχνει. Πού όμως να βρει χρυσόμηλο;

Εμ, έλα που δεν υπάρχει κακό, χωρίς καλό, γι αυτό και μια καλή νεράιδα, προστάτιδα του χαμόγελου και της θετικής σκέψης, ψιθύρισε στον Πρίγκηπα πως το χρυσόμηλο βρίσκεται στον πύργο μιας νεραϊδοοικογένειας, χίλια μίλια μακριά. Του είπε να πάει να το βρει και του έβαλε στην τσέπη, ένα μπουκαλάκι με μια ειδική αλοιφή για να αλείψει την πόρτα του πύργου, ένα κομμάτι ψωμί γι ανα το δώσει στον πεινασμένο σκύλο που φύλαγε την πόρτα και μία σκούπα για να καθαρίσει καλά το φούρνο του πύργου. Ακόμα, τον συμβούλεψε να μην ανοίξει το χρυσόμηλο αμέσως, παρά μόνον σε ένα μέρος που να έχει νερό. Ύστερα, σε συνεργασία με τα ξωτικά του δάσους φρόντισε να φυσήξει άνεμος δυνατός, που παρέσυρε με τη δύναμή του τον πρίγκιπα και τον πήγε κοντά στο νεραϊδόπυργο.

Μπήκε ο Πρίγκιπας, άλειψε τη σκουριασμένη πόρτα με την αλοιφή της καλής νεράιδας, πέταξε στον σκύλο -που όρμησε αγριεμένος καταπάνω του το κομμάτι το ψωμί και σκούπισε καλά τον φούρνο. Είδε το χρυσόμηλο και το έκοψε από το δένδρο με τα χρυσά φύλλα. Τότε όμως σείστηκε όλη η γη κι ακούστηκε η φωνή της κακιάς μάγισσας να λέει:
-Φούρνε, κάψε τον κλέφτη!
-Δεν μπορώ –απαντά μια φωνή μεσα από το φούρνο- αυτός μου έκανε καλό, γιατί με καθάρισε με τη σκούπα του.
-Σκύλε, Σκύλε μου, πιάσε τον και σκίσε τον, φώναξε θυμωμένη.
-Δεν μπορώ, απάντησε ο σκύλος, αυτός μου έδωσε να φάω το ψωμί του.
-Πόρτα, κλείσε μέσα τον κλέφτη!
-Δεν μπορώ, απάντησε η πόρτα, αυτός με περιποιήθηκε και άλειψε τις σκουριές μου.

Η κακιά μάγισσα νικήθηκε. Ο άνεμος πήρε τον Πρίγκιπα και τον μετέφερε σε ένα δάσος. Προχώρησε λίγο κι όταν έφτασε κοντά σε μια λίμνη, άνοιξε το χρυσόμηλο. Από μέσα βγήκε τότε μία όμορφη κοπέλα και του είπε :

-Όποιος κι αν είσαι ελευθερωτή μου, δώσμου γρήγορα να πιω λιγο νερό γιατί πεθαίνω! Ο Πρίγκιπας έτρεξε, έφερε νερό από τη λίμνη και της έδωσε να πιει. Κι εκείνη, αφού ήπιε και συνήλθε, του διηγήθηκε την ιστορία της. Ήταν κόρη βασιλιά και η κακιά μάγισσα την είχε φυλακίσει μέσα στο χρυσόμηλο. Έτσι ο Πρίγκιπας βρήκε την ευτυχία του, κι έζησαν μαζί καλά στο βασίλειό του, κι εμείς εδώ καλύτερα… ή τρόπος του λέγειν…

Πάντως, το μήλο παραμένει και σήμερα καρπός με έντονο συμβολισμό και χαρακτήρα. Δεν ξέρω αν εμφανίσθηκε πρώτα στην αρχαία Αίγυπτο,εκεί στις όχθες του Νείλου που λένε ότι φύτεψε τις πρώτες μηλιές ο Φαραώ Ραμσής. Ούτε ξέρω αν αληθεύει ότι τα πρώτα απολιθώματα μήλων ανακαλύφθηκαν στην Ελβετία και χρονολογούνται από τη Λίθινη εποχή, όπως ισχυρίζονται κάποιοι. Ξέρω όμως σαν παραμυθούν, ότι ο Κήπος της Εδέμ ήταν γεμάτος από δαύτα τα κατακόκκινα μυρωδάτα φρούτα κι επίσης γνωρίζω από τον πατέρα των απανταχού παραμυθάδων τον Ομηρο, ότι ο Τρωικός Πόλεμος ήταν γεγονός σχεδόν αποφασισμένο από την εποχή που εκείνη η τσαπερδώνα η Εριδα, επέλεξε κατά ποια μεριά θα ρίξει το δικό της μήλο, πράγμα που ισοδυναμούσε, σύμφωνα με τις παραδόσεις, με πρόταση γάμου…



Με τα χρόνια το μήλο έγινε ‘’καρπός του κακού’’ μα και της ‘’γνώσης’’, ανάλογα με το κατά πώς το χρησιμοποίησαν η Εύα κι ο Αδάμ, η Χιονάτη, οι Εσπερίδες που τα είχαν χρυσά στον υπέροχο κήπο τους, ακόμα και ο Γουλιέλμος Τέλος που το έστησε πάνω σε μια μάντρα, για να επιβεβαιώσει τις σκοπευτικές του δεξιότητες στην τοξοβολία.

Το μήλο δίνει εντυπωσιακό παρόν στους μύθους, τους θρύλους και τα παραμύθια στον κόσμο ολόκληρο. Μα για να μη με πάρετε για εντελώς ονειροπαρμένη, θα σας πω ότι ο Θεόφιλος που σίγουρα ιδέα δεν θα είχε για τα περί μυθολογίας, προσέφερε στην Κασσιανή το 830 στο Βυζάντιο ένα χρυσό μήλο. Σημάδι ότι είχε πολύ καλά κατανοήσει το τι σημαίνει αυτό, είναι ότι αργότερα, προκειμένου να επιβεβαιώσει την ανδρική του υπεροχή και κυριαρχία στο άλλο φύλλο, αλλά και τον συντηρητισμό του για τη θέση των γυναικών εκείνη την εποχή, το πήρε πίσω!


Μα μην ξεχνάμε κι άλλα: Ότι με το μήλο μάθαμε να διαβάζουμε και να μετράμε και του λόγου μας, φθάνει να θυμηθούμε το Αναγνωστικό και το ‘’Λόλα, Λόλα να ένα Μήλο!’’, ή το ‘’Δώσμου Αννα ακόμα ένα, να τα κάνω δύο τα Μήλα μου’’.

Και ότι το μήλο παραμένει σήμερα καρπός με θεραπευτικές μεταφυσικές και σημειολογικές ιδιότητες που αναδεικνύονται σε διαφημιστικές καμπάνιες, στη λογοτεχνία (Ο Αιμίλιος το Μήλο, Φρουτοπία), στην τεχνολογία (Apple), στην τέχνη και φυσικά στην κουζίνα μας…

Κυριακή 27 Δεκεμβρίου 2009

.....καρκατζέλια μέσα μας....


Πάντοτε οι άνθρωποι έβρισκαν τρόπους για να γιατρεύουν τους φόβους τους. Να τους νικούν, να τους εξηγούν και έτσι να προχωράνε μπροστά.

Ετσι σιγά-σιγά, γεννήθηκαν έθιμα με πρωταγωνιστές τα αποκυήματα των κακών μας συναισθημάτων μας. Το να τα ξορκίσει κανείς, ήταν η λύση, το βάλσαμο της ψυχής, το τρεχούμενο νερό σε έρημη γη....

Σε πολλά μέρη μάλιστα το έθιμο θέλει τους ανθρώπους να μασκαρεύονται καθε τέτοια εποχή και μιμούμενοι τα παράξενα αυτά πλάσματα να πειράζουν τους γείτονες, να μπαίνουν στα σπίτια, να κάνουν σκανταλιές και να τρώνε τα χριστουγενιάτικα γλυκά που ήταν αραδιασμένα στα τραπέζια και τους μπουφέδες.



Αλλού τους λένε Καλικάτζαρους, αλλού Καλιοτζήδες ή Τσιλικρωτά που ξεφαντώνουν απο την καταπίεσή τους μόνο ένα δωδεκαήμερο, σε άλλα μέρη προς τα βόρεια τα λένε Τρολς, σε άλλα πάλι ο αρχηγός είναι ο Μαντρακούκος, αλλού εκείνος ο εξορισμένος απόγονος αρχαίων θεών που ήταν κακομούτσουνος με κέρατα και πόδια τράγου, ο Πάνας που μάγευε με τον αυλό του ξωτικά και ανθρώπους....

Συνήθως είναι οι φορείς του κακού, μα ποιός αρνήθηκε οτι η φύση του κακού συνυπάρχει με το πνεύμα του καλού μέσα μας; Συνήθως βγαίνουν απο τα σπλάχνα της γης κι αυτό συμβολίζει καθετί το κατώτερο κι αρνητικό της ύπαρξης, κοσμικής και ψυχικής. Αν το εντοπίσετε, μην αυταπατάσθε. Δεν μπορείτε να το καταπολεμήσετε και να το εξαφανίσετε. Το έθιμο θέλει σε πολλές περιοχές της Ελλάδας, να διώχνουν τα παράξενα κακομούτσουνα πλάσματα με τη φωτιά. Εμείς μπορούμε όμως να το εγκλωβίσουμε σε μια γωνιά του εαυτού, να υπάρχει εκεί χωρίς να δρά, περιορισμένο, φτωχό, καταδικασμένο για την ώρα, ζαλισμένο απο το φως της γιορτής και τη γαλήνη που σκορπά μέσα μας η σκέψη των ημερών......

Χρόνια Πολλά, Παραμυθένια για όλους!

Δευτέρα 2 Νοεμβρίου 2009

Περπάτημα ή Πέταγμα;

Μερικές φορές στη ζωή χρειάζεται να κάνουμε νέα άλματα, νέες αναζητήσεις που ξεκινάνε πάντα με το πρώτο μικρό βήμα. Συνήθως αμφιβάλλουμε, φοβόμαστε το άγνωστο, το τί θα συναντήσουμε, πως θα αντεπεξέλθουμε στις νέες συνθήκες και στο νέο περιβάλλον. Δηλαδή φοβόμαστε το ρίσκο και την αποτυχία....



Η αλήθεια είναι όμως, πως πρέπει να επιλέξουμε, και αν θέλετε: να "παίζουμε" αυτό το παιχνίδι. Μπορεί να χάσουμε, μπορεί να κερδίσουμε, αλλά το μόνο σίγουρο είναι πως θα μάθουμε, θα αναζητήσουμε, θα ψάξουμε και το μόνο σίγουρο είναι πως θα αποκομίσουμε την εμπειρία ότι προσπαθήσαμε, και δεν μείναμε μόνο στις σκέψεις του νου.

Πρέπει να επιλέξουμε, αν θα αναλωνόμαστε στα ίδια και στα ίδια ή εάν θα ανοιχτούμε και πάλι σε νέα ταξίδια. Η επιλογή είναι δική μας, όπως άλλωστε η απόφαση και το ταξίδι. Τα φτερά μας λοιπόν, είναι για να πετάμε και όχι για να φαντάζουν όμορφα πάνω μας ... ας τα ξεδιπλώσουμε και ας επιχειρήσουμε το ταξίδι...


Σε ένα μέρος του κόσμου σε κάποια στιγμή της ιστορίας, ζούσαν άνθρωποι που έφεραν φτερά στους ώμους, μικρά ή μεγάλα, όμορφα ή άσχημα, όμως σίγουρα είχαν φτερά. Ένα αγόρι αναρωτιόταν για τα φτερά του και όταν ήρθε η ώρα, του είπε ο πατέρας του:«Παιδί μου, δε γεννιόμαστε όλοι με φτερά. Μπορεί να μην είσαι υποχρεωμένος να πετάξεις, νομίζω όμως πως είναι κρίμα να μείνεις μόνο στο περπάτημα αφού έχεις τα φτερά που ο καλός Θεός σου έδωσε.»

«Μα δεν ξέρω να πετάω» απάντησε ο γιος.«Σωστά…» είπε ο πατέρας. Και περπατώντας, τον πήγε ως το χείλος του γκρεμού, στο βουνό.«Βλέπεις γιε μου; Το κενό. Όταν θελήσεις να πετάξεις, θα έρθεις εδώ θα πάρεις βαθιά ανάσα, θα πηδήσεις στην άβυσσο και απλώνοντας τα φτερά σου θα πετάξεις».Ο γιος αμφέβαλλε.«Κι αν πέσω;»

«Ακόμα κι αν πέσεις, δε θα σκοτωθείς. Οι λίγες γρατσουνιές θα σε κάνουν πιο δυνατό στην επόμενη προσπάθεια» αποκρίθηκε ο πατέρας.Το παιδί γύρισε στο χωριό να δει τους φίλους του, τις παρέες του, όλους εκείνους που είχε συντρόφους στην πορεία της ζωής του. Οι πιο στενόμυαλοι του είπαν:«Είσαι τρελός; Για ποιο λόγο; Ο πατέρας σου είναι μισότρελος… Για ποιο λόγο να πετάξεις; Τι σου χρειάζεται; Γιατί δεν αφήνεις τις ανοησίες; Τι νόημα έχεις να πετάξεις;»

Οι καλύτεροι φίλοι του τον συμβούλεψαν:«Κι αν είναι αλήθεια; Μα σίγουρα δεν είναι επικίνδυνο; Γιατί δεν αρχίζεις σιγά-σιγά; Δοκίμασε να πηδήσεις από μια σκάλα ή από την κορυφή ενός δέντρου. Αλλά από τον γκρεμό, βρε παιδί μου;…»Ο νεαρός άκουσε τις συμβουλές όσων τον αγαπούσαν. Ανέβηκε στην κορυφή του δέντρου και, με όλο του το θάρρος, πήδηξε. Άνοιξε τα φτερά του, τα κούνησε στον αέρα με όλη του τη δύναμη αλλά, δυστυχώς, έπεσε στο έδαφος. Μ’ένα καρούμπαλο στο κεφάλι συνάντησε τον πατέρα του.«Μου είπες ψέμματα! Δεν μπορώ να πετάξω. Το δοκίμασα και κοίτα πως χτύπησα! Δεν είμαι σαν κι εσένα. Τα φτερά μου είναι μόνο για στολίδι.»


«Παιδί μου» είπε ο πατέρας, «για να πετάξεις, πρέπει να έχεις τον απαραίτητο ελεύθερο χώρο στον αέρα, ώστε τα φτερά σου να ξεδιπλωθούν. Είναι σαν να πέφτεις με αλεξίπτωτο: χρειάζεσαι κάποιο ελάχιστο ύψος για να πηδήσεις Για να πετάξεις πρέπει να αρχίσεις να ριψοκινδυνεύεις. Αν δε θέλεις να το κάνεις, καλύτερα να συμβιβαστείς και να μείνεις για πάντα στο περπάτημα.»

Δευτέρα 12 Οκτωβρίου 2009

Το αναπόφευκτο και τα ΙΜΙΑ


Μια μέρα, εκεί που o Ναρσρεντίν Χότζας περπατούσε σ’ ένα σοκάκι, ένας μάστορας που έφτιαχνε τα κεραμίδια σε μια στέγη, γλίστρησε κι ήρθε και … «προσγειώθηκε» επάνω του!

Ο μάστορας δεν έπαθε τίποτα, αλλά ο Χότζας μεταφέρθηκε στο νοσοκομείο με σπασμένο σβέρκο!

«Και τι δίδαγμα βγάζεις απ’ αυτό που σου συνέβη;» τον ρώτησε ένας φίλος του που πήγε να τον δει, κι ο Χότζας του απάντησε:«Να μην το βάζεις κάτω πιστεύοντας στο αναπόφευκτο, ακόμα κι όταν μια αιτία κάνει το αποτέλεσμα να μοιάζει αναπόφευκτο. Να αποφεύγεις θεωρητικές υποθέσεις, όπως για παράδειγμα το '' όταν ένας άνθρωπος πέσει από μία στέγη, αναπόφευκτα θα σπάσει το σβέρκο του'', γιατί όπως έδειξε αυτό που μου συνέβη, ο μάστορας έπεσε από τη στέγη, αλλά εκείνος είναι σώος, ενώ το δικό μου σβέρκο έσπασε».

Βρέθηκα χθες στην παρουσίαση του βιβλίου δυο αξιόλογων ανθρώπων, δημοσιογράφων, του Μιχάλη Ιγνατίου και του Τάμυ Έλλις, με τίτλο ''ΙΜΙΑ''. Πρόκειται για μια αφήγηση που βασίζεται στα απόρρητα τηλεγραφήματα των αμερικανικών διπλωματικών υπηρεσιών, για την υπόθεση των Ιμίων. Μια υπόθεση που δεν έχει ακόμη φωτισθεί απο όλες τις πλευρές. Ομως ποτέ δεν θα ξεχάσω το τηλέφωνο να χτυπά μια νύχτα στις Βρυξέλλες. ''Οι τούρκοι αποβιβάστηκαν σε ελληνικό έδαφος στο Αιγαίο. Πήγαινε αμέσως στην έδρα του ΝΑΤΟ να μάθεις τί λένε, τι θα κάνουν'', είπε η αγχωμένη φωνή στην άλλη πλευρά της γραμμής.....

Πώς θα μπορούσε μια πτωχή και ταπεινή δημοσιογράφος να πείσει τους θερμοαιμους συναδέλφους της στην Αθήνα, οτι οι νατοικοί υπάλληλοι κοιμούνται αυτήν την ώρα; Οτι ούτε κοιμούνται, ούτε ξυπνούν έχοντας στο μυαλό τους τις ελληνοτουρκικές σχέσεις; Πώς να θέσει ερωτήματα εξηγώντας στον ανυποψίαστο υπάλληλο των Βρυξελλών, οτι Ελλάδα-Τουρκία δεν έχουν ''διαφορές'' να συζητήσουν, αλλά μόνο την εξής μία και μοναδική διαφορά....; Οτι, οτι, οτι....

Κάπως έτσι ξεκίνησε για μένα αυτό το παραμύθι. Αν ήταν αναπόφευκτο να συμβούν όλα αυτά, όπως λέει η ιστορία του Χότζα, ή όχι, δεν το ξέρω. Ο ρόλος ανθρώπων του Τύπου τις μέρες εκείνες, θα κριθεί κι αυτός, όμως εδώ σήμερα, είναι σημαντικός. Ο ιστορικός του μέλλοντος θα συμπεριλάβει για τα συμπεράσματά του, το δίχως άλλο, το σημαντικό βιβλίο του Μιχάλη και του Τάμυ. Γνωρίζω οτι για να το γράψουν, πέρασαν απο σαράντα κύματα που λέμε κι εμείς οι παραμυθάδες.

Οτι ο δρόμος ήταν δύσκολος γιατί αυτό που έκαναν ήταν να αξιοποιήσουν τη δυνατότητα για την ανακάλυψη της αλήθειας που προσφέρει το σύστημα μέσω του Νόμου. Αγωνίστηκαν για την αναζήτηση και δημοσίευση εγγράφων του Λευκού Οίκου, του Στέιτ Ντιπαρτμεντ και άλλων υπηρεσιών και το πόνημά τους, αποτελεί βιβλίο αναφοράς για τον μελετητή.

Ας είναι καλοτάξιδο.

Τρίτη 29 Σεπτεμβρίου 2009

Βατραχομυομαχία=λασποπόλεμος

Ενα μικρό εύθυμο και θορυθώδες έπος μου ήρθε στο μυαλό αυτές τις ημέρες. Εχει τον τίτλο ''Βατραχομυομαχία'' και σώθηκε ως τις μέρες μας από την αρχαία Ελλάδα. Τώρα γιατί το θυμήθηκα αυτά τα τελευταία εικοσιτετράωρα, είναι προς διερεύνηση....


Ο αφηγητής ήθελε μάλλον να φτιάξει μια παρωδία της Ιλιάδας του Ομήρου. Μέσα σε 300 στίχους αφηγήθηκε ένα λυσσαλέο πόλεμο μεταξύ των βατράχων που παροικουσαν ένα έλος και των ποντικών που ζούσαν τριγύρω.

Ιστορητές εκείνων των καιρών -όπως καταλαβαίνετε είχαν κι αυτοί τους δικούς τους ανταγωνισμούς κι έριδες- ισχυρίστηκαν οτι η υπόθεση βασίστηκε σε ένα μύθο του Αισώπου. Η κατοχύρωση των πνευματικών δικαιωμάτων έπασχε απο τότε, έτσι κι αλλιώς. Λοιπόν, όλα ξεκίνησαν οταν ένας βάτραχος καλεί έναν ποντικό να παίξουν μαζί στα λασπόνερα. Πάνω στο παιχνίδι όμως ήρθε η κακιά στιγμή, κι ο ποντικούλης πνίγηκε!

Το συμβάν έγινε αφορμή να κηρύξουν οι ποντικοί τον λασποπόλεμο στους βατράχους! Κάπως έτσι γίνεται πάντα. Οι θεοί στην αρχή ήταν ουδέτεροι, όμως όταν είδαν τα σκουρα επενέβησαν για να σώσουν τους βατράχους. Οι νικητές ποντικοί δεν υποχώρησαν, ούτε και όταν τους απείλησε ο κεραυνός του Δία! Μόνον η αναπάντεχη είσοδος ενός στρατού από καραβίδες, τους έτρεψε σε φυγή.


Η εποχή της συγγραφής του ποιήματος δεν έχει καθορισθεί με βεβαιότητα, πιθανολογείται όμως ότι γράφτηκε είτε την εποχή των Περσικών Πολέμων, είτε κατά την Ελληνιστική εποχή. Πάντως ο Πίγρης, κατα πως φαίνεται ποιητής μιμείται σε όλα τον Όμηρο για να τον παρωδήσει: μιμείται το ύφος, τις διηγήσεις, τους ήρωές του. Το έπος ήταν δημοφιλές στην αρχαιότητα, στο Βυζάντιο, και στην Αναγέννηση. Μπορεί να μην διακρίνεται για τη φαντασία του, αξίζει όμως ως το μοναδικό «ζωικό έπος» στην ελληνική λογοτεχνία.

Ο φιλόλογος Ι.Κακαβούλιας λέει:''Δεν είναι φυσικά έργο του Ομήρου, όπως θέλησε να το παρουσιάσει η παράδοση. Γιατί, εκτός από την κατωτερότητά του, κανένας ποιητής δεν διακωμώδησε ποτέ τον εαυτό του ή το έργο του. Και η Βατραχομυομαχία διακωμωδεί την Ιλιάδα''

Σοφή η παρατήρηση. Προφανώς, αυτοί που διακωμωδούν το έργο τους, δεν έχουν κάνει κανένα έργο .....

Επίσης ο πόλεμος της λάσπης, καλά κρατεί ώσπου να έρθει εκείνος ο κεραυνός απο πάνω. Στην περίπτωσή μας, η ετυμηγορία την Κυριακή.

Πέμπτη 24 Σεπτεμβρίου 2009

Μύθοι και Πολιτική

Οι αρχαίοι Έλληνες γνώριζαν καλά να διηγούνται υπέροχους μύθους και να περιγράφουν έτσι τα ανθρώπινα πάθη. Ιδιαίτερα συναρπαστικοί είναι οι μύθοι των μεταμορφωμένων ανθρώπων σε ζώα, συνήθως ως ποινή για τα σφάλματά τους και την ασέβεια απέναντι στους Θεούς.

Λαμπρό παράδειγμα η νεαρή Αθηναία Μύρμηξ, που έπιαναν τα χέρια της, αλλά η έπαρσή της την έκανε να κοκορεύεται δημόσια, ότι είχε εφεύρει το άροτρο. Όπως όμως είναι γνωστό από την ελληνική παράδοση, η Θεά Αθηνά ήταν εκείνη που πρόσφερε το άροτρο στους θνητούς. Και τιμώρησε την αλαζονεία της κόρης μεταμορφώνοντας τη σε μυρμήγκι. Όμως ο Δίας που είχε βάλει στο μάτι την όμορφη Αθηναία, της έδωσε χάρη.



Σε έναν άλλο μύθο, η Αράχνη, κόρη του βαφέα Ίδμονα από την Κολοφώνα, ήταν εξαιρετική υφάντρα. Η τέχνη της ήταν ξακουστή στα πέρατα της οικουμένης. Το τάλαντό της το χρωστούσε στην Αθηνά. Όμως η άμυαλη κόρη αρνιόταν να εκφράσει την ευγνωμοσύνη της στην Θεά και τόλμησε μάλιστα να την προκαλέσει σε διαγωνισμό υφαντικής.

Η Αθηνά πήρε τότε προσεκτικά κοντά της το υφαντό της Αράχνης, κεντημένο με τους έρωτες του Δία, και τυφλωμένη από την ζήλια για το τέλειο εργόχειρο, το έσκισε και χτύπησε με το αδράχτι της την νεαρή υφάντρα στο πρόσωπο. Η Αράχνη ντροπιασμένη, επιχείρησε να κρεμαστεί (Η ευθιξία ήταν από τις απαράβατες Αρχές στη Μυθολογία, βλέπετε)…. Η Θεά όμως την εμπόδισε και την μεταμόρφωσε στο γνωστό έντομο. Από τότε ζει καταραμένη να υφαίνει κρεμασμένη και τιμωρημένη για την αλαζονεία της.



Σήμερα στον τόπο που άνθησαν οι μύθοι των Ελλήνων, βιώνουμε μια σύγχρονη μορφή μυθολογίας της νεοελληνικής κοινωνίας. Από τη μία έχουμε τους αιώνιους αθεράπευτα ψυχοπαθείς του τόπου, τους της ριζοσπαστικής αριστεράς που αφού κατέφαγαν τις σάρκες τους για το διακύβευμα της εκπροσώπησης στον εκλογικό στίβο, σε μία αποθέωση της δύναμης της εσωτερικής δημοκρατίας, τώρα προχωρούν με χαμόγελο και αυτοπεποίθηση.

Παραπέρα, ο απόλυτα υπερτιμημένος πρωθυπουργός που οδεύει πάντα με γνώμονα το εθνικό συμφέρον, βαδίζει και στηρίζεται μόνο στη δική του προσωπικότητα, απόλυτα εναρμονισμένος με τη μοίρα της Αράχνης. Και αν η μυθική υφάντρα κατείχε την τέχνη της, μα τη συνέτριψε η Θεά, ετούτος ο καταρρακωμένος άνθρωπος, προχωρεί θλιβερά μόνος, γυμνός, δίχως τα στολίδια των μίντια που τον εγκατέλειψαν γρήγορα κι αυτά, έτοιμος να παραδώσει τη σκυτάλη στον φρέσκο, τον καταλληλότερο, πρώην παιδί που τώρα ενηλικιώθηκε και μιλά όμορφα με λεξιλόγιο περίτεχνο.

Τα χρόνια του στο στίβο της πολιτικής δεν μαρτυρούν ανανέωση, είναι όσο παλιός είναι και κάποιοι άλλοι, μα εκείνος ευαγγελίζεται καινοτομία και μέλλον λαμπρό. Αν και αυτή τη φορά πάλι θριαμβεύσουν οι Μύθοι, τότε η ενδεχόμενη αλαζονεία και έπαρση θα φέρουν ξανά τιμωρία, διαπόμπευση και τελικά λήθη. Κι έτσι, πάλι οι άνθρωποι θα μεταμορφωθούν σε ζώα, κουρασμένα, θλιβερά, γερασμένα και καταδικασμένα να γνέθουν ιστούς ή να σέρνονται στη γη.....

Τρίτη 15 Σεπτεμβρίου 2009

Αίσωπος. Ενας μάγος του προφορικού λόγου



Αφήνοντας πίσω του έργο γεμάτο παραβολές και αλληγορίες, ο μεγάλος μυθοποιός έζησε ζωή ταλαίπωρη και δύσκολη, μοιρασμένη σε μύθους, όχι όμως σαν κι αυτούς που μας άφησε.

Ο Αίσωπος γεννήθηκε στην περιοχή της Φρυγίας το 600 περίπου π.Χ. Ήταν κακομούτσουνος και δούλευε σε κάποιον κτηματία σαν δούλος. Μια μέρα, που είδε τον επιστάτη να χτυπάει άδικα έναν δούλο, έσπευσε να βοηθήσει. Με υπερβάλοντα ζήλο ο επιστάτης τον κατηγόρησε στο αφεντικό που με τη σειρά του, τον πήγε στην αγορά της Εφέσσου να τον πουλήσει!


Τυχερός μέσα στην ατυχία του, έγινε προϊόν αγοράς απο τον σοφό Ξάνθο από την Σάμο, που εκτίμησε το έξυπνο βλέμα του και τον πήρε μαζί του. Ο Αίσωπος, άρχισε να ταξιδεύει με το νέο του αφεντικό και να γνωρίζει τον κόσμο.

Κάποτε έφθασαν και στην περιοχή των Δελφών όπου επισκέφθηκαν το περίφημο Μαντείο. Ο Αίσωπος ειρωνεύτηκε τους ιερείς του Μαντείου ότι μαντεύοντας πλουτίζουν, και τους κατοίκους των Δελφών ότι αντί να καλλιεργούν τα κτήματά τους ζούσαν από τα αφιερώματα των προσκυνητών του Μαντείου.


Φαντάζεστε έναν παραμυθά σήμερα να κάνει κάτι παρόμοιο; Ή μήπως οι μέρες μας είναι διαφορετικές; Η συνέχεια ήταν περίπου, αυτό που περιμένετε...

Το θράσος εξόργισε τους ιερείς του Μαντείου οι οποίοι τον παγίδευσαν, βάζοντας ένα χρυσό ποτήρι στις αποσκευές του, και κατόπιν τον κατηγόρησαν για κλέφτη κι ιερόσυλο! Έτσι τον δίκασαν άδικα και τον καταδίκασαν σε θάνατο, ρίχνοντας τον από τις απόκρημνες κορυφές των Φαιδρυάδων. Σύμφωνα με την παράδοση, ο Απόλλωνας τιμώρησε την αδικία τους στέλνοντας στους κατοίκους των Δελφών μεγάλη πείνα και λιμό. Αυτοί τότε για να εξιλεωθούν, έστησαν μια μαρμάρινη στήλη προς τιμήν του Αισώπου.

Λέγεται ότι ο Αίσωπος είπε τους μύθους του με σκοπό να υποστηρίξει την αθωότητά του στο δικαστήριο. Στους μύθους του φαίνεται το ευρύ, παρατηρητικό του πνεύμα κι η ικανότητά του να διδάσκει σοφά πράγματα μέσα απο μικρές απλές ιστορίες. Η φήμη του έφθασε στα πέρατα της γης, κοντά του έφθαναν ακόμη και πονεμένοι που ήθελαν με λόγια απλά να γιατρέψουν τους καημούς τους.

Δεν ξέρω γιατί ήθελα να μιλήσω για το μεγάλο παραμυθά και την ιαματική λειτουργία των παραμυθιών. Ισως γιατί τα παραμύθια των ημερών μας κουράζουν, παρά να δίνουν λύσεις και αρμονία πνεύματος....

Παρασκευή 17 Ιουλίου 2009

ένας φίλος


Σε πείσμα των στείρων και άσχημων καιρών, που μόνο φορομπηχτικές ιδέες κατεβάζουν, εγώ σας αφηγηθώ πώς γνώρισα τον φίλο μου το σκαντζόχοιρο.

Μια μέρα, αποφάσισα να βάψω το σπίτι μου. Κάποια στιγμή, κουράστηκα κι είπα να σταματήσω, να ξεκουραστώ. Βγήκα και κάθισα σ’ ένα σκαμνάκι.
«Ωωωχχ…» έβγαλα μια κραυγή μόλις κάθισα και βρέθηκα πεσμένη στο χώμα.
Γυρίζω στο σκαμνί και τί να δω! Ένας σκαντζόχοιρος! «Τί θες εδώ;» του λέω ξαφνιασμένη.

’’Δεν φτάνει πού κάθισες επάνω μου, αγριεύεις κι από πάνω’’ απάντησε ό σκαντζόχοιρος. ’’Και τι θα πει τι θέλω; Βγήκα να βρω φαΐ για τα παιδιά μου και να κάνω καμιά βόλτα’’.
’’Με συγχωρείς, που κάθισα πάνω σου. πάμε μαζί βόλτα;’’
’’Και δεν πάμε’’, μου απαντά ό σκαντζόχοιρος.
Αφού κάναμε, λοιπόν, μια μικρή βόλτα, καθίσαμε σ’ ένα ζαχαροπλαστείο για να τον κεράσω κάτι. Εκεί, όμως, που ετοιμαστήκαμε να φάμε το γλυκό μας, να ‘σου ένας κύριος που με ρωτάει αν μπορεί να καθίσει μαζί μου γιατί δεν έχει άλλο άδειο τραπεζάκι, και πριν προλάβω να του πω ότι στην καρέ¬κλα ήταν ο σκαντζόχοιρος που δεν τον είχε δει, εκείνος κάθισε αμέσως και: ’’Ουάουου’’, άφησε μια κραυγή και πετάχτηκε. Πήρα τον φίλο μου τον σκαντζόχοιρο κι έφυγα όσο πιο γρήγορα μπορούσα.
Πήγαμε σ’ ένα πάρκο που ήταν εκεί κοντά και καθίσαμε κι οι δυο σ’ ένα παγκάκι. Είμαστε πολύ στενοχωρημένοι μ’ αυτό πού έγινε και καθόμαστε σκεφτικοί. Κι εκεί πού καθόμαστε να ‘σου κι ένα παιδάκι πού κρατούσε ένα μπαλόνι, κι ερχόταν να κάτσει στο παγκάκι.

’’Πρόσεχε παιδί μου’’ του φωνάζω, ’’μην πλησιάσεις το σκαντζόχοιρο γιατί και το μπαλόνι σου θα σκάσει κι εσύ θα τρυπη¬θείς’’.

Γυρνάω να πω στο σκαντζόχοιρο να προσέχει, αλλά το παγκάκι ήταν άδειο. «Μπα! Πού να πήγε», λέω κι άρχισα να ψάχνω.
Κάποια στιγμή εκεί που έψαχνα, ακούω κλάματα. Κοιτάζω καλύτερα και βλέπω το φίλο μου το σκαντζόχοιρο να κλαίει. ’’Τι έχεις’’; τον ρωτάω.
’’Δεν μ’ αρέσει να κάνω τον κόσμο να πονάει. Τρύπησα εσένα, τρύπησα τον κύριο στο ζαχαροπλαστείο και πριν λίγο σ’ άκουσα να λες στο παιδάκι να προσέχει μην το τρυπήσω. Δεν αισθάνομαι καλά. Νομίζω πως πρέπει να πάω σε σκαντζοχοιροψυχαναλυτή. Νοιώθω τρομερές ενοχές γι’ αυτό που είμαι. Θέλω να φανώ χρήσιμος σε κάποιον άνθρωπο’’.

’’Ε, λοιπόν, πάμε στη θεια μου την Ελένη, τη μοδίστρα’’, του λέω «κι εκεί κάτι μπορεί να καταφέρεις’’.
Σε λίγο έφτασα στο σπίτι της θείας. ’’Κοίτα τι σου έφερα’’, της λέω, κι αφήνω το σκαντζόχοιρο στο τραπέζι.
’’Ά, τί ωραία’’, φώναξε εκείνη, ’’μαξιλαράκι για καρφίτσες’’. Και πριν προλάβω να της πω ότι δεν είναι μαξιλαράκι για καρφίτσες, αλλά της τον έφερα για μπιμπελό, εκείνη απλώνει το χέρι της στο σκαντζόχοιρο κρατώντας μια καρφίτσα, και του την μπήγει στην πλάτη. «Ωχ», βάζει μια φωνή ο σκαντζόχοιρος αυτή τη φορά. ’’Πάμε να φύγουμε από ‘δω. Είπαμε να φανώ χρήσιμος’’, μου λέει ό σκαντζόχοιρος, ’’αλλά όλα έχουν ένα όριο! Όχι κι έτσι! Με βρήκατε μικρό και με παιδεύετε’’!

Σε λίγο βρεθήκαμε καθιστοί στα σκαλάκια του σπιτιού της θείας. ’’Αχ, τί να κάνω τώρα; Θέλω μια φορά να κάνω κάτι για έναν άνθρωπο’’.

’’Έλα, του λέω χαμογελώντας. Θα πετάξουμε σε μια μακρινή χώρα στις Ινδίες, κι εκεί θα δεις ότι μπορείς να είσαι χρήσιμος. Έτσι θα σου φύγουν όλες οι ενοχές που τσίμπησες ανθρώπους, γιατί αν συνεχίσεις έτσι θα σου πέσουν όλα τα αγκάθια από την πλάτη σου και θα μείνεις… φαλακρός!’’
Όταν έφτασα στις Ινδίες με το σκαντζόχοιρο, και έψαξα να βρω κανέναν φακίρη, πράγμα εύκολο εκεί.
’’Σας παρακαλώ, κύριε φακίρη, του λέω, εσείς που έχετε μάθει να ξαπλώνετε σε κρεβάτια με καρφιά αντί για στρώμα, μήπως μπορείτε να κάνετε σκαμνάκι το φίλο μου τον σκαντζόχοιρο από ‘δω και να κάτσετε επάνω του;’’
’’Χα, χα, χα… Σκαμνάκι από σκαντζόχοιρο! Δεν το έχω δοκιμάσει ποτέ αυτό», είπε, κι αμέσως κάθισε με όλο του το βάρος πάνω στον σκαντζόχοιρο. ’’Ααααχ… Τι ωραία!’’ Έκανε ο φακίρης, σαν να καθόταν πάνω σε μαξιλάρι από πούπουλα, κι ένα χαμόγελο ευτυχίας ζωγραφίστηκε στο πρόσωπό του!

’’Είδες, ότι υπάρχουν άνθρωποι πού δεν τους πονάς και τους είσαι και χρήσιμος’’;
’’Θα μου τον αφήσετε για σκαμνάκι», με ρώτησε με λαχτάρα ο φακίρης.
’’Α, όχι’’, είπα εγώ, ’’τον περιμένουν η γυναίκα του και τα παιδάκια του’’. Κι ο φακίρης ανασηκώθηκε λυπημένος. Πήρα τον σκαντζόχοιρο και φύγαμε. Κι όταν γυρίσαμε πίσω, μου λέει: ’’Αχ είσαι μια αληθινή φίλη’’.
Κι από τότε, ο σκαντζόχοιρος κι εγώ γίναμε δύο καλοί φίλοι

Δευτέρα 13 Ιουλίου 2009

Ο σοφός ομιλητής


Στη μεγάλη αίθουσα του Δημαρχείου της πόλης όπου ζούσε ο Νασρεντίν Χότζας, ήρθε να μιλήσει ένας διάσημος σοφός. Όλη η πόλη είχε μαζευτεί εκεί για να ακούσει το λόγο του σοφού και βέβαια κι ο Χότζας, που έσπευσε να πάρει θέση στην πρώτη σειρά. Η ομιλία άρχισε και πολύ γρήγορα ο Νασρεντίν βαρέθηκε με τις κοινοτοπίες που άκουγε.

Κάποια στιγμή, ο σοφός ομιλητής, παρατηρώντας τα βλέμματα των ανθρώπων γύρω του, λέει: «Τι παράξενοι κι αχάριστοι που είναι οι άνθρωποι! Ποτέ τους δεν είναι ευχαριστημένοι με τίποτα! Το χειμώνα παραπονιούνται ότι παρακάνει κρύο, ενώ το καλοκαίρι παραπονιούνται ότι παρακάνει ζέστη». Οι ακροατές της ομιλίας κούνησαν βαθυστόχαστα το κεφάλι τους, γιατί πίστευαν ότι κάνοντάς το αυτό, συμμετείχαν στην ουσία της σοφίας του ομιλητή. Συμμετείχαν;

Ο Νασρεντίν χωρίς να βγει εντελώς από την αφηρημάδα του, σήκωσε τα μάτια του προς τον σοφό ομιλητή και, μάλλον αυθόρμητα, του λέει: «Δεν έχεις προσέξει ότι για την Άνοιξη, δεν παραπονιέται κανένας»;

Κυριακή 17 Μαΐου 2009

Κάποιοι ακούνε τον αυλό του...

Ενας μύθος λέει οτι κάποτε βολτάριζε σε βουνό της Αττικής γης, ένας μικρός απόγονος αρχαίων θεών. Το έσκαγε συχνά απο τα μέρη του, συγκεκριμένα απο την ορεινή Αρκαδία, γιατί έτσι αμυνόταν στη μοίρα του: Ο Πάνας, ήταν γόνος μιας παράνομης σχέσης κι επειδή ήταν κακομούτσουνος με κέρατα κέρατα και πόδια τράγου, τον απέφευγαν όλοι. Ομως εκείνος ανέμελος περνούσε ευχάριστα τον καιρό του παίζοντας αυλό, κάτω απο τα δένδρα του αγαπημένου του βουνού στην Αττική, ατενίζοντας απο τη μιά πλευρά το Μαραθώνα, απο την άλλη το Σούνιο και την Αίγινα. Εκανε φίλους τους βοσκούς και τα ξωτικά και συχνά χόρευε μαζί τους, ή έπαιζε κυνηγητό.

Επειδή όμως με τον καιρό περνούσαν απο το βουνό κι άλλοι που τρόμαζαν με την ασχήμια του, κρυβόταν σε μια σπηλιά για να μην τον βλέπουν. Εκεί βρήκε παρέες άλλα πλάσματα που του έμοιαζαν, στραβομούτσουνους, στραβοκάνηδες κι αλαφροϊσκιωτους. Και αυτοί σιγά-σιγά έγιναν ο κόσμος του.
Το βουνό ονομάστηκε Πάνειο.
Οι κάτοικοι το λένε και Πανί, κι υπάρχει μύθος και γι αυτό: Η φύση τα πρωινά, ακόμα και σήμερα, απλώνει το πρωί την πάχνη της εκεί, σαν ένα μεγάλο πανί, λες και θέλει να καλύψει το άνοιγμα της σπηλιάς του Πάνα και τα μυστικά της.
Ουδέν κρυπτόν όμως. Παρά τη λευκή κάλυψη, ο σπόρος του μύθου μεταφέρθηκε στις μέρες μας, όπως γίνεται συνήθως. Απο στόμα σε στόμα, ή μέσα απο τα βιβλία.
Δεν ήταν τυχαίο μάλιστα που πριν απο ενάμισι περίπου χρόνο, είχε κυκλοφορήσει ένα βιβλίο για παιδιά,
μ
ε τίτλο ’’Η Αννα και οι Καλικάντζαροι’’. Εκεί κλείστηκε για καιρό ο σπόρος του μύθου. Με σύμβουλο την περιέργεια και την ανάγκη να βρεθούν κοντά στη φύση, κάποια παιδιά μεγάλα, μικρά και μικρότερα, π πέρασαν κατά καιρούς απο τη σπηλιά. Κι επειδή κι εμείς οι παραμυθάδες δεν λέμε λόγια του αέρα σαν τους πολιτικούς, έχω την τιμή να φιλοξενώ εδώ τα πειστήρια της μεγάλης ανακάλυψης αυτών των παιδιών. Είναι τα παιδιά της Ομάδας ΠΑΥΣΑΝΙΑΣ που έφτασαν ως την κρυψώνα που Πάνα, στο Πάνειο Ορος, δοξάζοντας την παιδική περιέργεια και την ανάγκη του ανθρώπου να πλησιάζει τη μήτρα της ύπαρξης της ίδιας της ζωής.
Κάτι άλλα παιδιά πάλι, επιμένουν οτι
άκουσαν λέει τον ήχο του αυλού του Πάνα να βγαίνει απο εκείνη τη σπηλιά.

Συγχαρητήρια στον διαδικτυακό φίλο (και κοντοχωριανό μάλιστα)
Τάσο, και σε όλους της καταπληκτικής ομάδας που οργώνει τα σωθικά της Γης!!! Ας μοιραστούμε κι εμείς το μεγαλείο που είδαν τα μάτια τους!

Ευχαριστούμε παιδ
ιά! Σας βλέπουμε στη φωτό κατάκοπους απο την αναρίχηση (άξιζε όμως τον κόπο) να κρατάτε όλοι μαζί το τρόπαιο του μύθου και της πραγματικότητας, αποδεικνύοντάς μας οτι τα παραμύθια είναι αλήθεια!

Παρασκευή 24 Απριλίου 2009

Νεραϊδοϊστορίες


Είναι οι υπερφυσικές δυνάμεις της ανθρώπινης ψυχής. Η φύση τους είναι αντιθετική γιατί ενώ κατέχουν δυνάμεις υπερφυσικές εκτελούν ταπεινά καθήκοντα, όπως για παράδειγμα είναι τα δώρα ζωής που κάνουν στα νεογέννητα μωρά. Τα δώρα αυτά είναι η ’’προίκα’’ που κουβαλούν πάντοτε αργότερα οι άνθρωποι.

Ωστόσο δεν έχουν καθαρά μαγικές ικανότητες, αλλά μάλλον αντιπροσωπεύουν τον συμβολισμό δυνατοτήτων που μόλις εκδηλώνονται. Γι αυτό ήταν δυνατόν να συνδεθεί η ’’ξεχασμένη νεράιδα’’ με τη φροϋδική ’’διαψευσμένη πράξη’’.

Οι νεράιδες προσωποποιούν τα διάφορα στάδια της πνευματικής ζωής, ή της ψυχής των τοπίων, πράγμα που συναντούμε συχνά στα παραδοσιακά λαϊκά παραμύθια, όπως η νεράιδα του δάσους, η νεράιδα της πηγής, η νεράιδα του πύργου....

Το όνομά τους προέρχεται από τις Νηρηίδες, τις θαλάσσιες νύμφες που ταυτίστηκαν με τις Νύμφες των πηγών. Σε διάφορα μέρη της Ελλάδας οι Νεράιδες γίνονται Ξωτικά, Αγερικά, Ανεμικές, Ξωνέρια, Κυράδες, Καλομοίρες, Καλούδες. Εμφανίζονται στα σπήλαια, στις πηγές, στους αγρούς. Διακρίνονται επίσης σε τοπικές και ξενικές. Οι τοπικές είναι καλές και προστατεύουν τους συντοπίτες τους, ενώ οι ξενικές είναι επικίνδυνες. Βλέπετε η ξενοφοβία δεν είναι χαρακτηριστικό μόνον των σύγχρονων ελλήνων, κι ας θέλουμε να λέμε διαφορετικά. Εφόσον καταγράφεται στις λαϊκές ιστορίες, είναι αναπαραγωγή μιας πραγματικότητας, και μάλιστα σκληρής.

Οι όμορφες Νεράιδες με μακριά μαλλιά και λευκά φορέματα είναι καλόγνωμες, αν και μπορούν να γίνουν επικίνδυνες. Οι άσχημες και μαυροντυμένες είναι πάντα κακές. Σε πολλά μέρη της Ελλάδας οι κάτοικοι λένε οτι οι λευκοντυμένες νεράιδες ζουν στις πηγές και τα ρέματα και το σούρουπο μπορεί κανείς να ακούσει τα γέλια τους. Οι μαυροφορεμένες κατοικούν στα σκοτεινά σημεία και τις χαράδρες των βουνών. Εμφανίζονται μόνον όταν θέλουν να προκαλέσουν το κακό σαν ανθρωπόμορφα τέρατα πανύψηλα με δάχτυλα γυρισμένα ξανάστροφα και με πόδια μακριά και ανάποδα τα μπρος πίσω και τα πίσω μπρος.

Εάν δεν έκαναν λάθος οι παλιοί, τότε κάτι δεν πάει καλά στον κόσμο μας, γιατί πολλές σκουροντυμένες, ανάποδες και σκοτεινές υπάρξεις κυκλοφορούν τριγύρω. Και η ’’προίκα’’ που πήραν πολλοί όταν γεννήθηκαν, είναι αυτή που σήμερα μας περιβάλλει.
Αλλά πάλι, εάν οι γραφές λένε σωστά, με ψυχική δύναμη τις αποδιώχνεις και φεύγουν...

Πέμπτη 23 Απριλίου 2009

Δρακολογίες


Γιορτάζει σήμερα ο Αη Γιώργης που αν και μικροσκοπικό αμούστακο αγόρι, σκότωσε κάποτε το Δράκο απαλλάσσοντας μια κοινωνία αδύναμων και φτωχών απο το άγος του φόβου και του ισχυρού. Χρόνια Πολλά λοιπόν σε Γιώργηδες και Γεωργίες!

Κάποτε οι δράκοι και τα άλλα καλά και κακά μυθικά τέρατα ήταν το βασικό συστατικό στοιχείο της καθημερινής ζωής των ανθρώπων. Άλλα απ' αυτά ήταν ανθρώπινα κατασκευάσματα, για να κρατούν οι λίγοι καθηλωμένους τους πολλούς και άλλα ήταν δημιουργήματα της φύσης που δεν ήταν δυνατό να εξηγηθούν.

Σύμφωνα με τον αρχαιότερο απο τους μύθους για Δράκους, είναι απόλυτη η σχέση τους με τη Μητέρα Γη και το Πατέρα Ουρανό. Με αυτήν τους την ιδιότητα, είχαν την δύναμη όχι μόνο της δημιουργίας και προστασίας, αλλά και της καταστροφής. Τους συναντάμε παντού, στην Κίνα, την Αίγυπτο, την ελληνική μυθολογία, την αρχαιότητα, στα ελληνικά παραδοσιακά παραμύθια, αλλά και στα σύγχρονα. Αυτή η πατρίδα, αλλά και άλλες, είναι γεμάτη απο παραδόσεις με δρακόλιμνες, δρακοτόπους, δρακανθρώπους.

Η αλήθεια για έναν παραμυθά είναι οτι ο δράκος είναι πανίσχυρος και γι αυτόν ο θησαυρός, όπου κι αν βρεθεί, δεν είναι ποτέ αρκετός. Οι δράκοι που έχουν μαζέψει πολλά πλούτη φοβούνται να τα αφήσουν αφύλακτα για καιρό, και έτσι δεν βγαίνουν συχνά από τις φωλιές τους για κυνήγι. Κοιμούνται πάνω στα λάφυρά τους. Σύμφωνα με τις γραφές των ειδικών όταν οι δράκοι γεράσουν, εκατοντάδες πετράδια και νομίσματα θα έχουν ενσωματωθεί στο δέρμα τους. Γι αυτό κοιτάτε γύρω σας καλά, και πάρτε το όπως θέλετε: Δράκοι πάντοτε ψάχνουν για θησαυρούς.

Κυριακή 19 Απριλίου 2009

Γιατί Αυγά;

Σε προϊστορικούς τάφους στη Ρωσία και τη Σουηδία έχουν βρεθεί πήλινα αυγά που είχαν τοποθετηθεί εκεί σαν εμβλήματα αθανασίας. Στη γλώσσα των αιγυπτιακών ιερογλυφικών το σήμα που παριστάνει το αυτό συμβολίζει τη δυνατότητα, το σπόρο της γενεάς, το μυστήριο της ζωής.
Η αλχημεία στην πορεία των χρόνων, συνέχισε να διατηρεί αυτή την έννοια, επεξηγώντας πως πρόκειται για το φορεέα που περιέχει την ύλη και τη σκέψη. Ετσι, απο το αυγό περνάμε στο Αυγό του Κόσμου, σύμβολο κοσμικό που συναντάται στις περισσότερες πολιτιστικές παραδόσεις απο την Ινδία μέχρι τις Δρυίδες των Κελτών. Ο θόλος του απείρου έγινε γνωστός μ’ αυτό το όνομα, γι αυτό το αυγό αποτελείτο απο εφτά απανωτά στρώματα (τους εφτά ουρανούς, ή σφαίρες των Αρχαίων Ελλήνων).
Οι Κινέζοι πίστευαν πως ο πρώτος άνθρωπος γεννήθηκε απο ένα αυγό που ο Tieu έριξε απο τον ουρανό κι έπλεε πάνω στα αρχέγονα νερά. Το πασχαλινό αυγό είναι σύμβολο της αθανασίας που εκφράζει το πνεύμα αυτών των δοξασιών. Το χρυσό αυγό, απο το οποίο βγαίνει ο Βράχμα, ισοδυναμεί με τον πυθαγόρειο κύκλο με το σημάδι, ή την τρύπα στο κέντρο.
Ο αιγυπτιακός νατουραλισμός, η φυσική περιέργεια των Αιγυπτίων για τα φαινόμενα της ζωής, πρέπει να κεντρίστηκαν απο τη μυστική εξέλιξη του ζώου μέσα στα τοιχώματα του αυγού. Απο εκεί, κατ’ αναλογία, προέρχεται η ιδέα πως το κρυφό μπορεί να υπάρχει και να είναι ενεργοποιημένο μέχρι να... ανακαλυφθεί και να έρθει στο φως!

Οποιο κι αν είναι το Μέσο, όπως κι αν το διερμηνεύσει ο μύθος του κάθε λαού και τόπου, στο Μήνυμα υπάρχει το αναστάσιμο φως! Υπάρχει η ελπίδα για καλύτερες στιγμές. Ας μας συντροφεύει όλους. Χρόνια Πολλά.